|
|
Vrijdag 23 oktober 2026 - Papieren werkelijkheid.
Afgelopen week maakte ik persoonlijk kennis met de papieren werkelijkheid als het gaat over hoe men met het milieu om gaat en wat men er aan doet om dat de verbeteren. Het zijn maar een paar kleine puntjes, maar ik ga er vanuit dat dit soort dingen op alle vlakken voor komen en dan mogen we onszelf best eens achter de oren krabben. Waarom? Die vraag mag je straks nog een keer stellen als ik m'n verhaaltje over een CO2-emissie klasse, brandstof en banden gedaan heb en ik garandeer je een verrassing.
Laat ik beginnen met die emissie klasse en in dit geval ga ik het specifiek over Vecto 3 hebben. Binnen deze normering zijn er 5 klassen te vinden:
- Klasse 1 (Hoogste uitstoot): daaronder vallen niet-geoptimaliseerde dieseltrucks, voertuigen zonder officiële VECTO-score (zoals vrachtwagens met een bouwjaar vóór 1 juli 2019) en standaard diesels met de hoogste CO2-uitstoot.
- Klasse 2: dieseltrucks met een lichte optimalisatie of een beperkte CO2-reductie ten opzichte van de referentiewaarde.
- Klasse 3 (wat men dan 'gemiddelde uitstoot' noemt): zéér zuinige dieseltrucks met aerodynamische aanpassingen of voertuigen op (Bio-)LNG.
- Klasse 4: hybride voertuigen.
- Klasse 5: 100% emissievrije voertuigen, zoals batterij-elektrische trucks (BEV) of waterstoftrucks.
De Vecto klasse wordt berekend via een officiële Europese simulatie(!) die rekening houdt met motorrendement, gewicht, aerodynamica, bandtype en aandrijflijn en op dit moment doen transporteurs er alles aan om hun voertuigen in klasse 3 te laten vallen, simpelweg omdat de kosten van de kilometerheffing dan een stuk lager uitvallen. Om dat in getallen aan te geven: een normale vrachtwagen kost ruim 20 ct/km aan heffing, ga je naar een Vecto 3 dan is dat op dit moment ruim 16 ct/km en ga je naar een Vecto 5 elektrische truck dan betaal je als transporteur nog geen 4 ct/km en dan zijn op basis van 100.000 km per jaar voor een auto toch serieuze verschillen aangezien een Vecto 3 auto je zomaar 4000 euro per jaar minder kost. En dan een zinnetje om te onthouden: dit zijn tarieven die bedoelt zijn om het milieu te verbeteren.
Wat moet je doen om een auto te laten voldoen aan de voorwaarden voor Vecto 3? Allereerst moet je een hele goede aandrijflijn hebben en die begint dan bij een zéér zuinige motor, maar ook een versnellingsbak valt daar onder om het rendement maar zo veel mogelijk omhoog te krijgen. Daarnaast speelt gewicht een rol en daarom wordt er bijvoorbeeld gekozen voor een kleinere brandstoftank, geen retarder (een rem die op de motor werkt om de bedrijfsrem te ontlasten), geen reservewiel en al dat soort dingen meer want met minder gewicht is je brandstofverbruik lager en dus de CO2-uitstoot minder. Verder speelt aerodynamica mee en het gebruik van speciale banden met een lage rolweerstand.

In dit stukje ga ik me speciaal richten op de banden met die lage rolweerstand en het gebruik van bepaalde brandstoffen om op die manier aan een CO2-reductie te komen. Om met die banden te beginnen: die slijten als een achterlijke vanwege de zachte samenstelling om aan dat A label te voldoen. Een vrachtwagenband kost zomaar 600 euro, doe dat op een standaard trekker keer 6 en dan praat je over 3600 euro aan banden waarvan je 2 setjes per jaar verslijt. Alle extra fijnstof die bij het gebruik van deze banden vrij komt en alle extra CO2 die nodig is om de banden te produceren worden in het simulatiemodel niet meegeteld. Die berekend op basis van rolweerstand, punt. Het is dan toch niet heel moeilijk om te begrijpen dat dit een papieren werkelijkheid is? De betreffende banden vervuilen meer, we hebben er meer van nodig maar toch voldoen ze aan een bepaalde simulatie waardoor aan één of andere vage EU regel voldaan wordt en dán is het goed. Maar stiekem toch niet, nog niet misschien.
Daarnaast is het ook maar de vraag of deze banden veilig genoeg zijn. Ik geef direct toe dat dit een gevoelsdingetje is en niet op feiten gebaseerd, maar een band moet onder anderen water af kunnen voeren om op die manier te zorgen voor grip. Hoeveel water voert zo'n band dan nog af?
Er zal vast over nagedacht zijn, maar als ik zo'n profiel zie heb ik niet de indruk dat die veel water af zal voeren. Nog sterker: ik krijg dan de indruk dat een dode chauffeur er niet zo toe doet, want we hebben banden met een lage rolweerstand en voldoen daarmee aan de eisen! Krommer dan dat kan het eigenlijk niet, maar de papieren werkelijkheid neigt toch regelmatig die kant op.

Het probleem wordt nog erger als het gaat om bepaalde typen brandstof, want zo werd diesel een tijd geleden al B7 wat betekent dat er maximaal 7% aan biodiesel aan toegevoegd is. Motoren worden daar over het algemeen niet vrolijk van, maar technisch kan het en... het levert een CO2 besparing op. Nu is er al enige tijd de zogenaamde HVO100 en dat is een 100% plantaardige olie waarmee men claimt een CO2 reductie te kunnen halen van 90%. Dat is best lastig te geloven en als je aan de uitlaat van een auto gaat meten die op HVO100 loopt meet je nagenoeg dezelfde hoeveelheid CO2 als bij de uitlaat van een auto die op B7 loopt, maar op papier(!) heeft de plantaardige HVO100 zijn CO2 al afgegeven en telt die dus niet mee bij de emissie van de auto.
En dat dames en heren is slechts een klein deel van de papieren werkelijkheid waarin wij op dit moment leven. De schijn ophouden is daarbij blijkbaar belangrijker dan de werkelijkheid waarbij in het geval van die laatste de werkelijkheid ook niet eens veiliger is. Laat ik er voor de volledigheid nog bij vermelden dat het in mijn beleving belangrijk is dat we zuinig met Moeder Aarde omspringen. Ik probeer zelf op allerlei manieren zowel zakelijk als privé m'n steentje bij te dragen, maar als het uitgangspunt de papieren werkelijkheid is die feitelijk héél ver van de realiteit staat en dat maar weinig mensen weten hoe het daadwerkelijk in elkaar steekt baart me dat toch zorgen.
|
|